با سلام خدمت Ù‡Ù…Ø³ÙØ±Ø§Ù† گرامی آژانس هواپیمایی ایروناسیر ما در این مقاله قصد داریم مختصر توضیØÛŒ در باره ÛŒ کشور عزیزمان ایران به شما بدهیم با ما در ادامه ÛŒ مطلب همراه باشید.كشور ايران سرزمين پهناوري است كه 1.648.000 كيلومتر مربع Ù…Ø³Ø§ØØª دارد Ùˆ در جنوب غربي آسيا، ميان كشورهاي تركمنستان، آذربايجان Ùˆ ارمنستان در شمال، Ø§ÙØºØ§Ù†Ø³ØªØ§Ù† Ùˆ پاكستان در شرق Ùˆ ترکیه Ùˆ عراق در غرب قرار Ú¯Ø±ÙØªÙ‡ است. سراسر مرزهاي جنوبي ايران را كرانه هاي خليج ÙØ§Ø±Ø³ Ùˆ درياي عمان دربر Ú¯Ø±ÙØªÙ‡ است. مجموع مرزهاي خشكي ايران 5170 كيلومتر، Ùˆ مجموع مرزهاي آبي آن در شمال Ùˆ جنوب، 2510 كيلومتر است.
ايران در قلب خاورميانه جاي Ú¯Ø±ÙØªÙ‡ است Ùˆ چون پلي درياي مازندارن، يعني زيباترين درياچه جهان را به خليج ÙØ§Ø±Ø³ وصل مي نمايد Ùˆ هم چنين مانند چهار راهي بر سر راه شرق Ùˆ غرب پيوندگاه تجليات ÙØ±Ù‡Ù†Ú¯ÙŠØŒ معنوي Ùˆ سياسي جهان شرق Ùˆ غرب است.کشور ایران به جهت تنوع اقلیمی Ùˆ زیستی جزو 5 کشور برتر جهان Ùˆ از نظر تاریخی Ùˆ ÙØ±Ù‡Ù†Ú¯ÛŒ بین ١٠کشور برتر دنیا قرار دارد. به عبارت دیگر از نظر جاذبه های توریستی کشورمان جزو ١٠کشور برتر دنیاست.چشمه ساران زلال، انارستان ها، باغ هاي پسته، ردي٠درختان تبريزي، كوچ كاروان هاي عشاير در ÙØµÙ„ هاي گوناگون شب هاي پرستاره، صخره ها، كوه ها، پستي ها Ùˆ بلندي هاي پايان ناپذير، Ø¢ØªØ´ÙØ´Ø§Ù† هاي خاموش Ùˆ پوشيده از Ø¨Ø±ÙØŒ جنگل هاي انبوه، رشته كوه هاي البرز Ùˆ كرانه هاي درياي مازندران از جمله چشم اندازهاي ديدني Ùˆ ÙØ±Ø§Ù…وش نشدني طبيعت ايران اند كه خاطره اي بي مانند در اذهان جهانگردان به جاي مي گذارند. چهره دشت Ùˆ هامون ايران در زمان هاي مختل٠متغيير است، زماني پر از شن Ùˆ سنگ، گاه پر از سيلاب، Ùˆ زماني پوشيده از بر٠و Ú¯Ù„ Ùˆ لاي يا مملو از Ú¯Ù„ Ùˆ گياه Ùˆ سبزه است. از خصوصيات مهم سرزمين ايران كه از نظر جهانگردي بسيار با اهميت مي باشد، وجود رشته كوههاي سر به Ùلك كشيده، جلگه ها، دشت هاي هموار، ناØÙŠÙ‡ هاي كويري، رودها Ùˆ درياچه هاي گوناگون است كه موجب شده است در هر زمان از سال، در هر گوشه از آن يكي از چهار ÙØµÙ„ را بتوان ديد به گونه اي كه در زمستان، در درياي خوب Ùˆ آرام جنوب به ورزشهاي آبي همچون شنا Ùˆ اسكي روي آب Ùˆ در همان زمان، در كوهستان هاي شمال Ùˆ غرب كشور، به ورزشهاي زمستاني مانند اسكي Ùˆ كوهنوردي پرداخت Ùˆ هم زمان در شهرهاي بسياري در كرانه هاي درياي خزر، از هواي دلپذير بهاري Ø§Ø³ØªÙØ§Ø¯Ù‡ نمود. كرانه هاي درياي خزر به صورت باريكه اي بسيار زيبا در ميان درياي خزر Ùˆ رشته كوههاي البرز كه پوشيده از جنگل هاي زيبا Ùˆ انبوه مي باشد، قرار Ú¯Ø±ÙØªÙ‡ اند. كرانه هاي خليج ÙØ§Ø±Ø³ كه بخشي ازآن از صخره هاي كوهستاني Ùˆ بخش هاي ديگر آن از كناره هاي شني Ùˆ باتلاقي تشكيل شده است، به يك نواختي كرانه هاي شمالي نيستند. استان هاي جنوبي ايران، به ويژه خوزستان، كه بخشي از جلگه پهناور بين النهرين را تشكيل مي دهد، بسيار هموار Ùˆ Ù…Ø³Ø·Ø Ø§Ù†Ø¯ Ùˆ در Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ اندكي از Ø³Ø·Ø Ø¯Ø±ÙŠØ§ قرار Ú¯Ø±ÙØªÙ‡ اند. چنانچه يك جهانگرد در ميان كوهستان هاي شمالي يا غربي ايران به گردش بپردازد، شهرك ها، روستاها، باغ ها Ùˆ چمن زارهاي بسيار زيبايي را خواهد ÙŠØ§ÙØª كه Ø´Ú¯ÙØªÙŠ Ø§Ùˆ را برخواهند انگيخت. Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ بسيار Ùلات ايران از Ø³Ø·Ø Ø¯Ø±ÙŠØ§ Ùˆ قرار Ú¯Ø±ÙØªÙ† بيش تر اراضي در Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ بيش از 1000 متر، از ديگر ويژگي هاي مهم سرزمين ايران است. رشته كوه هاي عظيم Ùˆ بلند البرز از سوي شمال، كوههاي زاگرس از سوي غرب Ùˆ رشته كوههايي كه از خراسان به بلوچستان كشيده شده اند، از سوي شرق سرزمين ايران را Ù…ØØµÙˆØ± نموده اند. مهم ترين قله هاي ايران عبارتند از: دماوند در شمال شرقي تهران با Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ 5671 متر، سبلان در غرب با Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ 4880 متر، سهند در جنوب تبريز با Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ 3707 متر، تخت سليمان در مركز مازندران با Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ 4820 متر، زرد كوه در بختياري با Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ 4550 متر، دنا در شمال ياسوج با Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ 4309 متر، ØªÙØªØ§Ù† در جنوب زاهدان با Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ 3941 متر Ùˆ ده ها قله ديگر كه در سرتا سر ايران پراكنده اند. پيچيدگي Ùˆ گوناگوني سازندهاي آهكي، غارهاي ÙØ±Ø§ÙˆØ§Ù†ÙŠ Ø¯Ø± استان هاي Ù…Ø®ØªÙ„ÙØŒ به ويژه در آذربايجان، كردستان Ùˆ همدان به وجود آورده است كه مورد توجه جهانگردان بي شماري كه براي بازديد از درون اين غارها به ايران Ø³ÙØ± مي كنند Ù‚Ø±Ø§Ø±Ú¯Ø±ÙØªÙ‡ است. كوههاي ايران به چين خوردگيهاي دوران سوم زمين شناسي تعلق دارند، Ùˆ برخي از آن ها با منشاء Ø¢ØªØ´ÙØ´Ø§Ù†ÙŠ Ù…ÙˆØ¬Ø¨Ø§Øª پيدايش چشمه هاي آب هاي گرم Ùˆ معدني را ÙØ±Ø§Ù‡Ù… آورده اند. كوهستانهاي ايران شرايط بسيار مطلوبي براي انجام ورزش هاي زمستاني Ùˆ كوهستاني پديد آورده اند. كويرهاي معرو٠ايران؛ از جمله دشت لوت Ùˆ دشت كوير در وسعتي بيش از 360 هزار كيلومتر مربع گسترده شده اند Ùˆ هنوز هم از ناØÙŠÙ‡ هاي ناشناخته جالب توجه به شمار مي روند. ايران با بيش از 500 چشمه معدني Ùˆ آب گرم شناخته شده كه تمامي آنها براي تامين آب آشاميدني Ùˆ Ø§Ø³ØªÙØ§Ø¯Ù‡ هاي درماني Ùˆ بهداشتي مورد Ø§Ø³ØªÙØ§Ø¯Ù‡ قرار مي گيرد، يكي از مهم ترين منابع درآمد جهانگردي را در اختيار دارد. بيش تر اين چشمه ها در رشته كوه هاي البرز، آذربايجان Ùˆ زاگرس قرار Ú¯Ø±ÙØªÙ‡ اند Ùˆ تعدادي از آنها نيز در نزديكي اصÙهان، مشهد Ùˆ بندر عباس واقع شده اند. چشمه هاي آب معدني سرعين اردبيل، آب گرم لاريجان در دامنه هاي البرز Ùˆ همچنين چشمه هاي آب معدني Ù…ØÙ„ات، با توجه به اين كه از نظر توسعه جهانگردي اقدامات قابل توجهي در آن ها صورت Ú¯Ø±ÙØªÙ‡ØŒ در تابستان ها هزاران Ù†ÙØ± را جهت Ø§Ø³ØªÙØ§Ø¯Ù‡ هاي درماني Ùˆ ØªÙØ±ÙŠØÙŠ به سوي خود جلب مي كنند. كناره هاي جنوبي درياي خزر منطقه سرسبزي با دامنه هاي پوشيده از جنگل است. Ø§Ø±ØªÙØ§Ø¹ اين كناره ها از Ø³Ø·Ø Ø¯Ø±ÙŠØ§Ù‡Ø§ÙŠ آزاد 28 متر است. اين كرانه ها با ساØÙ„ ماسه اي Ùˆ مناظر دل انگيز، از زيباترين نواØÙŠ Ø§ÙŠØ±Ø§Ù† به شمار مي روند. كرانه ها Ùˆ جزيره هاي جنوب ايران نيز به ويژه در ÙØµÙ„ هاي سرد از جذابيتهاي طبيعي قابل توجهي برخوردارند. دامنه هاي رشته كوههاي البرز Ùˆ زاگرس Ùˆ بستر رودخانه هاي ايران، مظهر چشمه سارها Ùˆ همچنين منبع پيدايش درياچه ها Ùˆ ارزش هاي جهانگردي مي باشند.نظام جمهوری اسلامی ایران ØÚ©ÙˆÙ…ت کنونی ایران است Ú©Ù‡ پس از پیروزی انقلاب ایران در سال Û±Û³ÛµÛ· Ùˆ در تاریخ Û±Û² ÙØ±ÙˆØ±Ø¯ÛŒÙ† ۱۳۵۸، Ø·ÛŒ یک همهپرسی با رأی آری Û¹Û¸Ù«Û²Ùª درصد از شرکتکنندگان تشکیل شد.به دنبال سرنگونی نظام شاهنشاهی در Û²Û² بهمن در جریان انقلاب ایران در سال Û±Û³ÛµÛ· خورشیدی به رهبری Ø±ÙˆØØ§Ù„له خمینی ØÚ©ÙˆÙ…ت جمهوری اسلامی در ایران Ø´Ú©Ù„ Ú¯Ø±ÙØª. این ØÚ©ÙˆÙ…ت در Û±Û² ÙØ±ÙˆØ±Ø¯ÛŒÙ† Û±Û³ÛµÛ¸ مورد همهپرسی قرار Ú¯Ø±ÙØª Ú©Ù‡ Û¹Û¸Ù«Û² درصد شرکتکنندگان به آن رأی مثبت آری دادند. برابر قانون اساسی ایران، اصول ØÚ©ÙˆÙ…ت جمهوری اسلامی ایران بر پایه «Ø¬Ù…هوریت Ùˆ اسلامیت» بنا شدهاست. ساختار سیاسی ایران شامل اشخاص ØÙ‚یقی Ùˆ ØÙ‚وقی زیر است. رهبر در رأس هرم قدرت قرار دارد. پس از رهبر ساختار سیاسی جمهوری اسلامی بر پایه سه قوه مجریه، قضائیه، مقننهاست.در کنار این نهادها، مجلس خبرگان، شورای نگهبان Ùˆ مجمع تشخیص Ù…ØµÙ„ØØª نظام نیز ØØ¶ÙˆØ± دارند.ایران در شرق با Ø§ÙØºØ§Ù†Ø³ØªØ§Ù† Ùˆ پاکستان؛ در شمال شرقی با ترکمنستان، در بخش میانی شمال با دریای خزر، در شمال غربی با جمهوری آذربایجان Ùˆ ارمنستان؛ در غرب با ترکیه Ùˆ عراق؛ Ùˆ سرانجام در جنوب با آبهای خلیج ÙØ§Ø±Ø³ Ùˆ دریای عمان همسایهاست. از دید طبیعی ایران از شمال به رود اترک، دریای خزر Ùˆ رود ارس، از خاور به کوههای هندوکش Ùˆ کوههای باختری دره سند، از باختر به دامنههای باختری کوههای زاگرس Ùˆ ØÙˆØ¶Ù‡ آبریز اروندرود Ùˆ از جنوب به خلیج ÙØ§Ø±Ø³ Ùˆ دریای عمان Ù…ØØ¯ÙˆØ¯ است. بیش از نیمی از ایران کویری Ùˆ نیمه کویری است. ØØ¯ÙˆØ¯ یک سوم ایران نیز کوهستانی است Ùˆ بخش Ú©ÙˆÚ†Ú©ÛŒ از ایران (شامل جلگهٔ جنوب دریای خزر Ùˆ جلگهٔ خوزستان) نیز از جلگههای ØØ§ØµÙ„خیز تشکیل شدهاست. بلندترین کوه ایران نیز دماوند (ÛµÛ¶Û·Û± متر) میباشد. از دید جغراÙیایی، غربیترین شهر ایران کلیساکندی؛ شرقیترین شهر جالق؛ شمالیترین شهر پارس آباد؛ Ùˆ جنوبیترین شهر چابهار است.بر اساس قانون بخشبندی کشوری (مصوب Û±Û²Û¸Û¶ شمسی) ایران به Û´ ایالت «Ø¢Ø°Ø±Ø¨Ø§ÛŒØ¬Ø§Ù†»ØŒ «Ø®Ø±Ø§Ø³Ø§Ù†»ØŒ «Ùارس»ØŒ Ùˆ «Ú©Ø±Ù…ان Ùˆ بلوچستان» Ùˆ Û±Û° ولایت (جدا از ایالات) تقسیم شد. این تقسیمات تا سال Û±Û³Û±Û¶ با دگرگونیهای Ú©ÙˆÚ†Ú©ÛŒ به همین گونه ماند.در سال Û±Û³Û±Û¶ خورشیدی با تصویب قانون جدید تقسیمات کشوری، ایران به Û±Û° استان Ùˆ Û´Û¹ شهرستان تقسیم شد. به مرور زمان با ایجاد استانهای جدید، تعداد استانهای ایران Ø§ÙØ²Ø§ÛŒØ´ ÛŒØ§ÙØª. برای مدتهای مدیدی پس از پیروزی انقلاب اسلامی، ایران همچنان دارای Û²Û´ استان بود. در سال Û±Û³Û·Û² استان اردبیل از استان آذربایجان شرقی جدا شد. همچنین استان قم در سال Û±Û³Û·Û´ از استان تهران جدا شد Ùˆ قزوین در سال Û±Û³Û·Û³ از استان زنجان جدا Ùˆ به استان تهران پیوست Ùˆ در سال Û±Û³Û·Û¶ به استان قزوین مبدل شد. پس از آن گلستان از مازندران جدا شدند Ùˆ در سال ۱۳۸۳، استان خراسان به سه استان: خراسان جنوبی، خراسان شمالی Ùˆ خراسان رضوی تقسیم شد Ùˆ در Û±Û³Û¸Û¹/Û´/۲، استان تهران به دو استان تهران Ùˆ البرز تقسیم شد. به این ترتیب اکنون ایران از Û³Û± استان تشکیل شدهاست.پایتخت کنونی ایران تهران میباشد Ú©Ù‡ بر اساس Ø·Ø±Ø Ø¢Ù…Ø§ÛŒØ´ سرزمین Ú©Ù‡ در سال Û±Û³Û¸Û¸ توسط مجمع تشخیص Ù…ØµÙ„ØØª نظام تصویب شد، پایتخت ایران باید تا سال Û±Û´Û°Û´ هجری شمسی از تهران به مکانی دیگر انتقال یابد.ایران از Ù„ØØ§Ø¸ آب Ùˆ هوایی یکی از Ù…Ù†ØØµØ±Ø¨Ù‡Ùردترین کشورهاست. اختلا٠دمای هوا در زمستان میان گرمترین Ùˆ سردترین نقطه گاهی به بیش از ÛµÛ° درجهٔ سانتی گراد میرسد. داغترین نقطهٔ زمین در سالهای Û²Û°Û°Û´ Ùˆ Û²Û°Û°Ûµ میلادی، در نقطهای در کویر لوت ایران بودهاست. ایران از Ù„ØØ§Ø¸ بارندگی در Ø³Ø·Ø Ù†ÛŒÙ…Ù‡Ø®Ø´Ú© Ùˆ خشک است.
آب و هوای ایران متأثر از چندین سامانهاست:
سامانه Ù¾Ø±ÙØ´Ø§Ø± سیبریایی Ú©Ù‡ با ریزش به عرضهای جنوبی در نوار شمالی بارش باران Ùˆ بر٠و کاهش دما Ùˆ در سایر نقاط Ùقط کاهش دما را به همراه دارد.سامانه بارانزای مدیترانهای Ú©Ù‡ از سمت غرب وارد ایران میشود Ùˆ موجب ریزش باران یا بر٠در بسیاری از نقاط غربی Ùˆ میانی Ùˆ شرق ایران میشود.سیستم Ú©Ù… ÙØ´Ø§Ø± جنوبی Ú©Ù‡ در نوار جنوب Ùˆ جنوب غرب موجب رگبار باران میشود. میزان بارندگی در ایران بسیار متغیر است. در شمال به بیش از Û²Û±Û±Û³ میلیمتر (رشت، Û±Û³Û¸Û³) نیز میرسد. در نواØÛŒ کویری بارش عمدتاً بسیار Ú©Ù… Ùˆ در ØØ¯ÙˆØ¯ Û±Ûµ میلیمتر است. بارش نواØÛŒ شمال غرب Ùˆ غرب، دامنههای جنوبی البرز Ùˆ شمال شرق تا ØØ¯ÙˆØ¯ÛŒ قابل توجه (ØØ¯ÙˆØ¯ ÛµÛ°Û° میلیمتر) میباشد. در سایر نقاط میزان بارش از Û²Û°Û° میلیمتر بیشتر نمیشود. ایران با مشکلات Ú©Ù… آبی دست Ùˆ پنجه نرم میکند. پیشبینی میشود ایران در سال Û²Û°Û²Ûµ در وضعیت تنش آبی قرار بگیرد. اختلا٠دمای هوا در ایران در نقاط مختل٠زیاد است. در ØØ§Ù„ÛŒ Ú©Ù‡ در ÙØµÙ„ زمستان دمای شهرکرد در شب به Û³Û°- درجه هم میرسد، مردم اهواز هوای تابستانی (ÛµÛ° درجه) را تجربه میکنند. هوای سواØÙ„ شمالی در تابستان گرم Ùˆ مرطوب Ùˆ در زمستان معتدل میباشد. نواØÛŒ شمال غرب Ùˆ غرب تابستانهای معتدل Ùˆ زمستانهای سرد Ùˆ نواØÛŒ جنوبی تابستانهایی به شدت گرم Ùˆ زمستانهایی معتدل دارند.پژوهشهای تازه ژنتیکی مازیار اشرÙیان بناب نشان میدهند Ú©Ù‡ عموم اقوام Ùˆ گروههای جمعیتی ایرانی Ú©Ù‡ در ایران امروزی (Ùˆ ØØªÛŒ ÙØ±Ø§ØªØ± از مرزهای سیاسی ÙØ¹Ù„ÛŒ ایران) ساکن هستند، علیرغم اینکه دارای ØªÙØ§ÙˆØªÙ‡Ø§ÛŒ جزئی ÙØ±Ù‡Ù†Ú¯ÛŒ هستند Ùˆ ØØªÛŒ گاه به زبانهای مختل٠هم سخن میگویند، دارای ریشهٔ ژنتیکی مشترکی هستند Ùˆ این ریشه مشترک به جمعیتی اولیه Ú©Ù‡ در ØØ¯ÙˆØ¯ ده تا یازده هزار سال پیش در قسمتهای جنوب غربی Ùلات ایران ساکن بوده بر میگردد.بر پایه این گزارش آریاییها اقوامی مهاجر از سرزمینهای دیگر Ú©Ù‡ در ØØ¯ÙˆØ¯ چهار هزار سال پیش به ایران مهاجرت کردهاند نبودند بلکه این اقوام ساکنین بومی ایران بوده Ùˆ از ایران در ØØ¯ÙˆØ¯ ده هزار سال پیش به اروپا مهاجرت کردهاند.پیشینهٔ تاریخی تمدن در ایران به تمدنهایی در عیلام، شهر سوخته، Ø¬ÛŒØ±ÙØª Ùˆ… میرسد، ولی شروع تاریخ سیاسی ایرانیان از آغاز ØÚ©ÙˆÙ…ت پادشاهی ایران در زمان ماد است. شاهنشاهی ماد، نخسین شاهنشاهی ایران بودهاست Ùˆ لذا به عنوان شروع تاریخ شاهنشاهی ایران درنظر Ú¯Ø±ÙØªÙ‡ میشود. ایران امروزه از اقوام زیادی از جمله: ÙØ§Ø±Ø³ÛŒØ²Ø¨Ø§Ù†Ø§Ù†ØŒ آذری، کرد، لر، بختیاری، بلوچ، مازندرانی، گیلک، قشقایی، عرب، Ù„Ú©ØŒ تالشی، ترکمن، خلج، آشوری، کلدانی، مندایی(صائبی)ØŒ تات، گرجی، سیستانی، ارمنی، Ùˆ یهودی تشکیل شدهاست.در ایران در مجموع ØØ¯ÙˆØ¯ Û·Ûµ زبان Ùˆ گویش رواج دارد Ùˆ بزرگترین گروههای زبانی ایران را ÙØ§Ø±Ø³ÛŒØŒ ترکی آذربایجانی، کردی، ترکمنی، گیلکی، مازندرانی، خلجی، تالشی، لری، بختیاری، عربی، بلوچی، لکی، دیلمی، تاتی، ارمنی، آشوری، مندایی، گرجی، عبری، کلدانی Ùˆ… تشکیل میدهند. تاکنون در هیچیک از سرشماریهای ایران پرسشهای مربوط به وابستگیهای قومی Ùˆ زبانی Ù…Ø·Ø±Ø Ù†Ø´Ø¯Ù‡Ø§Ø³Øª. البته این سؤال در پرسشنامههای سرشماری سال Û±Û³Û¶Ûµ Ù…Ø·Ø±Ø Ø´Ø¯Ù‡ بود ولی به دلیل Ù…Ù„Ø§ØØ¸Ø§Øª سیاسی از جمعآوری اطلاعات مربوط به آن خودداری شد. با این ØØ§Ù„ تØÙ‚یقات Ùˆ برآوردهایی در مورد ترکیب قومی Ùˆ زبانی کشور انجام شدهاست. یکی از این تØÙ‚یقات به نمونهگیری سازمان ثبت اØÙˆØ§Ù„ کشور در مرداد Û±Û³Û·Û° باز میگردد Ú©Ù‡ زبان مادری زنانی را Ú©Ù‡ برای Ø¯Ø±ÛŒØ§ÙØª شناسنامه ÙØ±Ø²Ù†Ø¯Ø§Ù† خود به Ø¯ÙØ§ØªØ± ثبت اØÙˆØ§Ù„ مراجعه کرده بودند، مورد پرسش قرار میداد. در این نظرسنجی از مجموع Û´Û¹Ù¬ÛµÛµÛ¸ مادر، Û´Û¶Ù«Û²Ùª به ÙØ§Ø±Ø³ÛŒØŒ Û²Û°Ù«Û¶Ùª به آذری، Û±Û°Ùª به کردی، Û¸Ù«Û¹Ùª به لری، Û·Ù«Û²Ùª به شمالی، Û³Ù«ÛµÙª به عربی، Û²Ù«Û·Ùª به بلوچی، Û°Ù«Û¶Ùª به ترکمنی، Û°Ù«Û±Ùª به ارمنی Ùˆ Û°Ù«Û²Ùª به دیگر زبانها تکلم میکردند. مشابه این نظرسنجی در سال Û±Û³Û·Û³ هم انجام شد Ùˆ به نتایج مشابهی رسید. در این نظرسنجیها مشخص شد Ú©Ù‡ Ø³Ø·Ø Ø¨Ø§Ø±ÙˆØ±ÛŒ Ùˆ ویژگیهای جمعیتی بر ØØ³Ø¨ جامعهٔ زبانی مادران بسیار Ù…ØªÙØ§ÙˆØª است Ùˆ تعداد ÙØ±Ø²Ù†Ø¯Ø§Ù† زنده به دنیا آورده در گروههای مختل٠زبانی بین Û²Ù«Û¹ تا Ûµ قرار داشت اما مطالعهای دیگر نشان داد Ú©Ù‡ این اختلا٠بیشتر از ØªÙØ§ÙˆØªÙ‡Ø§ÛŒ ÙØ±Ù‡Ù†Ú¯ÛŒ Ùˆ اقتصادی این گروهها ناشی میشود تا صر٠تعلق قومی Ùˆ زبانی آنها. ترکیب زبانی جمعیت ایران بر اساس «Ú©ØªØ§Ø¨ واقعیتهای جهان سیا» ÛµÛ³Ùª ÙØ§Ø±Ø³ÛŒ Ùˆ گویشهای ÙØ§Ø±Ø³ÛŒØŒ Û±Û¸Ùª ترکی Ùˆ دیگر گویشهای ترکی، Û±Û°Ùª کردی، Û·Ùª گیلکی Ùˆ مازندرانی، Û¶Ùª لری، Û²Ùª بلوچی، Û²Ùª عربی Ùˆ Û²Ùª زبانهای دیگر است.زبان رسمی Ùˆ اداری ایران ÙØ§Ø±Ø³ÛŒ است. ÙØ§Ø±Ø³ÛŒ یکی از زبانهای شاخه هند Ùˆ اروپایی است. براساس اصل پانزدهم قانون اساسی ایران کتابهای درسی باید با این زبان Ùˆ خط باشد، ولی Ø§Ø³ØªÙØ§Ø¯Ù‡ از زبانهای Ù…ØÙ„ÛŒ Ùˆ قومی در مطبوعات Ùˆ رسانههای گروهی Ùˆ تدریس ادبیات آنها در مدارس، در کنار زبان ÙØ§Ø±Ø³ÛŒ آزاد است.هم چنین آیینهای دیگر در برخی دورهها رواج ÛŒØ§ÙØªÙ‡Ø§Ù†Ø¯ مانند دین مزدک، مانی Ùˆ مسیØÛŒØª پیش از اسلام. در پانصد سال گذشته، پس از تشکیل دولت صÙویان همواره تشیع آیین رسمی ایران بودهاست. بر اساس نتایج سرشماری عمومی Ù†Ùوس Ùˆ مسکن سال ۱۳۹۰از Û·ÛµÙ¬Û±Û´Û¹Ù¬Û¶Û¶Û¹ Ù†ÙØ± سرشماری شده در خصوص نوع دین، Û¹Û¹/Û³Û¸ درصد (۷،۴۶۸۲،۹۳۸ Ù†ÙØ±) مسلمان، Û°/Û±Û¶ درصد (Û±Û±Û·Ù¬Û·Û°Û´ Ù†ÙØ±) مسیØÛŒØŒ Û°/Û°Û± درصد (Û¸Ù¬Û·ÛµÛ¶ Ù†ÙØ±) کلیمی، Û°/Û°Û³ درصد (Û²ÛµÙ¬Û²Û·Û± Ù†ÙØ±) زرتشتی، Û°/Û°Û· درصد (Û´Û¹Ù¬Û±Û°Û± Ù†ÙØ±) سایر ادیان Ùˆ Û°/Û³Ûµ درصد (Û²Û¶ÛµÙ¬Û¸Û¹Û¹ Ù†ÙØ±) اظهار نشده ثبت شده است. [Û±Û°Û·] برآوردهای خارجی انجام شده از جمعیت ایران، ÙªÛ¸Û¹ شیعه، ÙªÛ¹ سنی Ùˆ ÙªÛ² مسیØÛŒØŒ زرتشتی، یهودی، بهائی Ùˆ پیروان سایر ادیان هستند Ú©Ù‡ با آمارهای رسمی اندکی Ù…ØªÙØ§ÙˆØª است.
در اصل Û±Û² قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران اسلام Ùˆ مذهب Ø¬Ø¹ÙØ±ÛŒ دوازده امامی دین رسمی است Ùˆ سایر مذاهب اسلامی Ú©Ù‡ در قانون اساسی به آنها ØªØµØ±ÛŒØ Ø´Ø¯Ù‡ شامل مذاهب چهارگانه اهل سنت (ØÙ†Ùی، Ø´Ø§ÙØ¹ÛŒØŒ ØÙ†Ø¨Ù„ی، مالکی) Ùˆ شیعیان زیدی (چهار امامی) نیز قانونی Ùˆ دارای Ø§ØØªØ±Ø§Ù… کامل میباشند. هم چنین در اصل Û±Û³ قانون اساسی، ایرانیان مسیØÛŒØŒ یهودی Ùˆ زرتشتی به عنوان اقلیت دینی Ù¾Ø°ÛŒØ±ÙØªÙ‡ شدهاند Ùˆ میتوانند در ØØ¯ÙˆØ¯ قانون بر اساس کیش خود عمل نمایند.گردشگری در ایران به مجموعه امکانات گردشگری از جمله بناهای تاریخی، مکانهای ØªÙØ±ÛŒØÛŒØŒ طبیعت، ØÙ…Ù„ Ùˆ نقل، هتلداری Ùˆ… Ú¯ÙØªÙ‡ میشود. گردشگری ایران به عنوان یک صنعت از ظرÙیتهای بسیار بالایی برای رشد Ùˆ توسعه برخوردار است.بر پایهٔ گزارش سازمان جهانی جهانگردی، ایران رتبه دهم جاذبههای باستانی Ùˆ تاریخی Ùˆ رتبه پنجم جاذبههای طبیعی را در جهان دارا است، ولی با این وجود به دلیل Ù…ØØ¯ÙˆØ¯ÛŒØªÙ‡Ø§ÛŒ اجتماعی Ùˆ ØªÙØ±ÛŒØÛŒ تاکنون چندان در جذب گردشگران خارجی موÙÙ‚ نبودهاست.ÙØ±Ù‡Ù†Ú¯ ایرانی ریشه در تاریخ دارد. برای شناخت ÙØ±Ù‡Ù†Ú¯ ایران باید به کشورهای مستقلی Ú©Ù‡ در پیرامون ایران هستند نیز نگریست. Ø§ÙØºØ§Ù†Ø³ØªØ§Ù†ØŒ تاجیکستان، ازبکستان، پاکستان، ترکمنستان، جمهوری آذربایجان Ùˆ ØØªÙ‘ÛŒ ارمنستان Ùˆ گرجستان Ùˆ همچنین کردهای عراق Ùˆ ترکیه همگی Ú©Ù… یا زیاد گوشهای از ÙØ±Ù‡Ù†Ú¯ ایران را به ارث بردهاند. ØØªÛŒ سرود ملی پاکستان به زبان پارسی است.
در مجموع میتوان عناصر ÙØ±Ù‡Ù†Ú¯ ایرانی را Ú©Ù‡ ÙØ±Ø§ØªØ± از مرزهای ایران است را به اختصار چنین برشمرد:
زبان پارسی Ú©Ù‡ مهمترین شاخص ÙØ±Ù‡Ù†Ú¯ ایرانی است.
اعیاد ملی از جمله نوروز
شخصیتهای اسطورهای از جمله رستم
اساطیر تمثیلی همچون دیو و سیمرغ
معماری ایرانی