منطقه حفاظت شده مراکان در جنوب

منطقه حفاظت شده مراکان در جنوب سواحل رودخانه ارس Ùˆ در شهرستان خوی قرار دارد .مرز شمالی این منطقه رودخانه مرزی ارس Ùˆ جمهوری آذربایجان است.این منطقه از شمال به رودخانه ارس ØŒ از جنوب به دشت فرسایشی رودخانه قطور چای ØŒ از غرب به دشتهای کشاورزی قره ضیاالدین Ùˆ از شرق به جاده اصلی Ú©Ù‡ از جلفا منشعب شده Ùˆ به سمت جنوب ادامه Ù…ÛŒ‌یابد در امتداد خط لوله گاز محدود Ù…ÛŒ‌شود . سد ارس در بخش شمال غربی منطقه واقع شده است .حداقل ارتفاع منطقه 720 متر در بخش شرقی منطقه Ùˆ حداکثر ارتفاع منطقه 2100 متر در ارتفاعات کلیسای سنت استپانوس قرار دارد . به طور Ú©Ù„ÛŒ دور تا دور منطقه حالت دشت Ùˆ تپه ماهور بوده Ùˆ ارتفاعات منطقه در بخش میانی آن قرار دارد.در تاریخ 20/7/1344 مراکان Ùˆ یکانات بعنوان منطقه حفاظت شده تصویب گردید Ùˆ پس از Ø¢Ú¯Ù‡ÛŒ تحت حفاظت قرار گرفت .در سال 1346 منطقه یکانات از مراکان جدا شد Ùˆ مراکان با وسعتی معادل 92715 هکتار بر اساس مصوبه شماره یک شورای عالی شکاربانی Ùˆ نظارت بر صید در تاریخ 2/6/1346 بعنوان منطقه حفاظت شده به تصویب رسید .تا قبل از سال 1346 به علت چرای بی رویه احشام ØŒ قطع اشجار ØŒ شکار غیر قانونی Ùˆ تبدیل علفزارها به زمین‌های کشاورزی ØŒ تخریب اراضی مختلف منطقه به شدت رو به فزونی گشت ولی در سال 1346 پس از برخورداری از عنوان حفاظت شده Ùˆ سعی Ùˆ کوشش شکاربانان پوشش گیاهی منطقه احیا گردید.  حفاظت شده مراکان خوی بعنوان مهمترین Ùˆ زیباترین منطقه اکوتوریسم با 103هزار Ùˆ 983 هکتار مساحت از قدیمی‌ترین مناطق چهارگانه سازمان حفاظت محیط زیست است.این منطقه بر اساس مصوبه شماره 220 شورایعالی حفاظت محیط زیست در تاریخ25/7/1380 به مساحت11435 هکتار تحت حفاظت قرار گرفت .در منطقه حفاظت شده مراکان 28 گونه از 12 خانواده در 5 راسته پستاندار شناسایی شده است Ú©Ù‡ شاخص‌ترین آنها عبارتند از : قوچ Ùˆ میش ارمنی ØŒ Ú©Ù„ Ùˆ بز ØŒ پلنگ ØŒ سیاه گوش ØŒ هامستر خاکستری.تاکنون در این منطقه 128 گونه پرنده متعلق به 34 خانواده مورد شناسایی قرار گرفته است Ú©Ù‡ از عمده‌ترین آنها Ù…ÛŒ‌توان هما ØŒ عقاب طلایی ØŒ بالابان ØŒ کبک دری ØŒ کبک چیل ØŒ کرکس مصری ØŒ دال Ù…ÛŒ‌باشند .تاکنون 34 گونه از خزندگان Ùˆ ماهیان منطقه مورد شناسایی قرار گرفته است Ú©Ù‡ از مهمترین آنها Ù…ÛŒ‌توان به افعی البرزی ØŒ لاک پشت مهمیزدار غربی ØŒ ماهی اسبله Ùˆ … اشاره کرد.سیمای Ú©Ù„ÛŒ منطقه جنگلی – کوهستانی است Ú©Ù‡ رودخانه زاب از وسط آن Ù…ÛŒ‌گذرد . حداقل ارتفاع منطقه در بستر رودخانه زاب 1300 متر Ùˆ حداکثر ارتفاع منطقه 1852 متر در قله کوه حاج متک Ù…ÛŒ‌باشد .علاوه بر اجتماع درختان بلوط Ú©Ù‡ 70 درصد پوشش جنگلی منطقه را تشکیل Ù…ÛŒ‌دهد ØŒ اجتماعات Ú©ÙˆÚ†Ú©ÛŒ از ولیک ØŒ زالزالک ØŒ بنه ØŒ کیکم ØŒ گردو ØŒ بادام وحشی Ùˆ بعضاً سماق در منطقه قابل مشاهده است . همچنین تک درختان سیب ØŒ گلابی ØŒ گوجه وحشی Ùˆ نسترن نیز در منطقه بچشم Ù…ÛŒ‌خورد .منطقه حفاظت شده مراکان از لحاظ پوشش گیاهی دارای 10 تیپ اصلی Ùˆ مقداری اراضی زراعی ،جنگلی ،صخرهای Ùˆ شهری میباشد.پوشش گیاهی منطقه از پراکندگی خاصی در نقاط مختلف آن برخوردار بوده بطوریکه در بخشهای گرم ،تپه ماهور ،در شیب‌های ملایم Ùˆ غیر صخره ای ترکیبی از جوامع علفی Ùˆ گراس‌های مختلف نظیر استیپا ،پوا ،مرغ ،جودوسر ،و آگروپیرون معمولا همراه با رویش گونه‌های درمنه تشکیل شده است در سایر مناطق به ویژه در نقاط مرتفع ،انواع گونه‌های خشک ،خاردار Ùˆ پشته ای نظیر گون‌ها ،چوبک Ùˆ کلاه میر حسن با گونه‌های علفی همراه Ù…ÛŒ‌شوند .در پاره ای از نقاط آن فقط گونه درمنه با گونه‌های علفی همراه دارد.در کوهپایه‌ها Ùˆ درههای نقاط مختلف منطقه ،مخصوصا در ارتفاعات شمالی Ùˆ مرکزی درختچه هایی نظیر شیر خشت ،رامنوس ،نارون ،گلابی وحشی ،کاهی بنه Ùˆ نسترن وحشی به چشم Ù…ÛŒ‌خورد .جوامع گز در کناره‌های رودخانه ارس Ùˆ گونه قیچ غالبا در غرب دره شام از گویسال تا آق بلاغ بطور پراکنده دیده Ù…ÛŒ‌شود.در اکثر دره‌های پرآب ØŒ اجتماعات بزرگ گردو شکوه خاصی به منطقه بخشیده است . همچنین در کنار Ùˆ حاشیه رودخانه‌ها اجتماعات بید Ùˆ زبان گنجشک Ùˆ تبریزی نیز یافت Ù…ÛŒ‌شوند .خرس قهوه ای ØŒ سنجاب ایرانی ØŒ گراز ØŒ گرگ ØŒ خرگوش ØŒ Ù„Ú© Ù„Ú© سفید ØŒ کشیم بزرگ ØŒ شاه بوف ØŒ قرقی ØŒ گونه هایی از اردکها ØŒ گونه‌های مختلفی از مارمولکها از شاخصترین گونه‌های جانوری منطقه هستند.