غار کلماکره در لرستان

ایران دارای جاذبه های گردشگری زیادی است Ùˆ شهر های مهمی از نظر تاریخی Ùˆ گردشگری دارد ما Ù…ÛŒ خواهیم امروز به شما یکی از مکان های دیدنی تاریخی در لریتان آشنا کنیم به نام غار کلماکره Ú©Ù‡ در ادامه ÛŒ مطلب جهت کسب اطلاعات بیشتر با ایروناسیر همراه باشید.غار کلماکره در بخش مرکزی شهرستان پلدختر استان لرستان Ùˆ در نزدیکی روستایی به نام طاق ملک حسین، در شرق یکی از آخرین دره‌های صخره‌ای کوه آهکی ملّه در پلدختر قرار دارد Ùˆ به علت اینکه پیشانی غار حدود Û±/Ûµ متر پایین‌تر از دهانه‌ÛŒ آن است، غار برای مدت‌های طولانی از نظرها پنهان بوده است. درباره‌ÛŒ محل این غار اختلاف نظرهایی وجود دارد، چرا Ú©Ù‡ اهالی پلدختر آن را به نام خود Ùˆ مردم رومشکان هم آن را متعلق به خود Ù…ÛŒ‌دانند، اما در اسناد رسمی این غار در حوزه‌ÛŒ شهرستان پلدختر ثبت شده است.
تاریخچه‌ÛŒ غار

داستان غار کلماکره از ابتدا تا انتها پر از رمز Ùˆ راز است Ùˆ روایت‌‌های مختلفی درباره‌ÛŒ آن وجود دارد. قدمت این غار به حدود Û²Û·Û°Û° سال پیش بازمی‌گردد Ùˆ برخی معتقدند Ú©Ù‡ اینجا مدفن ثروت پادشاهان ساسانی بوده Ùˆ یکی از مهم‌ترین خزائن دولت‌های ایران باستان مثل هخامنشیان Ùˆ ساسانیان در این غار Ù†Ú¯Ù‡‌داری Ù…ÛŒ‌شده است. عده‌ای دیگر این غار را مربوط به دوران نوعیلامیان Ùˆ ماقبل هخامنشیان Ù…ÛŒ‌دانند Ùˆ Ù…ÛŒ‌گویند Ú©Ù‡ این گنجینه، میراث یا هدایای پادشاهان متعدد است.در هر صورت یکی از روایت‌ها درباره‌ÛŒ گنجینه‌ÛŒ غار کلماکره این است Ú©Ù‡ پس از تصرف بابل Ùˆ بین‌النهرین توسط کورش، تمام خزائن معابد بابل از شوش به این غار منتقل شدند. روایت دیگری هم Ù…ÛŒ‌گوید Ú©Ù‡ این گنجینه در زمان حمله‌ÛŒ اسکندر به ایران به کوه‌های پلدختر منتقل شد Ùˆ چهار نگهبان برای محافظت از آن انتخاب شدند. این چهار نگهبان به مرگ طبیعی از دنیا رفتند Ùˆ هر کدام نفر قبل از خود را دفن کرده است. در زمان کشف غار در سال‌های گذشته، بقایای اسکلت‌های این نگهبانان پیدا شد. یکی از باستان‌شناسانی Ú©Ù‡ مدتی را در غار کلماکره به اکتشاف گذرانده Ù…ÛŒ‌گوید Ú©Ù‡ خاکی اول غار، گورستانی است Ú©Ù‡ Û±Û² تدفین در آن انجام شده است.در سال‌های اخیر یک پژوهشگر ایرانی (رسول بشاش) با انجام مطالعاتی روی کتیبه‌های اشیای مربوط به غار موفق به کشف نام یک خانواده‌ÛŒ سلطنتی مربوط به یک سرزمین ناشناخته شد. گویا آثار باارزش موجود در غار متعلق به سرزمین ساماتی (ساماتوره) است Ú©Ù‡ بنیان‌گذار آن پادشاهی به نام آمیریش، فرزند دابالا است. این سلسله‌ÛŒ محلی دارای ثروتی بسیار زیاد بوده Ùˆ در دوره‌ÛŒ عیلامی نو بر سرزمین Ú©ÙˆÚ†Ú©ÛŒ در جنوب لرستان فرمانروایی Ù…ÛŒ‌کرده‌اند Ùˆ به هنگام زوال حکومت عیلام Ùˆ قدرت گرفتن تدریجی امپراطوری هخامنشی، بخشی از گنجینه‌ÛŒ سلطنتی این سلسله در غار کلماکره نگهداری Ù…ÛŒ‌شده است. با این وجود عده‌ای از باستان‌شناسان معتقدند Ú©Ù‡ این گنجینه به پادشاهی خاصی تعلق ندارد. برخی دیگر هم بر این باورند Ú©Ù‡ ظروف نقره‌ای کشف شده، احتمالا از غنائمی است Ú©Ù‡ کاسیان (ساکنان اصلی لرستان) از یغماگران Ùˆ سپاهیان آنتی‌گون (از سرداران اسکندر مقدونی) پس گرفته‌اند.

علت نام‌گذاری

کلماکره (Kalmakareh) از سه کلمه‌ÛŒ «Ú©Ù„»ØŒ «Ù…ا» Ùˆ «Ú©Ø±Ù‡» تشکیل شده است. «Ú©Ù„» در گویش لری نوعی حیوان حلال‌گوشت کوهی با شاخ‌های کمانی رو به بالا یا همان نرینه‌ÛŒ بز کوهی است. «Ù…ا (مان)» به معنای مأوا Ùˆ مکان استقرار Ùˆ «Ú©Ø±Ù‡» نیز نوعی درخت مشابه انجیر با میوه‌های نامرغوب Ùˆ غیرخوراکیست Ú©Ù‡ در بدو ورودی غار قرار داشته است. این درخت تا سال Û·Û´ بر دهانه‌ÛŒ غار وجود داشته، اما بعد از آن توسط حفاران غیرمجاز برای تهیه‌ÛŒ آتش قطع شده Ùˆ در حال حاضر وجود خارجی ندارد. پس به طور Ú©Ù„ÛŒ کلماکره به معنای مأوای Ú©Ù„ Ùˆ درخت انجیر است Ú©Ù‡ در واقع مشخصات غار را ارائه Ù…ÛŒ‌دهد.

داستان کشف شدن

درباره‌ÛŒ چگونگی کشف غار کلماکره حرف Ùˆ حدیث‌های بسیاری وجود دارد. داستانی Ú©Ù‡ در همه جا ثبت شده به شرح زیر است: در سال Û±Û³Û¶Û¸ یک چوپان (شکارچی) محلی در تعقیب یک بز کوهی این غار را کشف Ù…ÛŒ‌کند. ÙˆÛŒ مشاهده Ù…ÛŒ‌کند Ú©Ù‡ بز کوهی چندبار داخل این غار Ù…ÛŒ‌رود Ùˆ از آن خارج Ù…ÛŒ‌شود. در اولین بازدید این مرد (Ú©Ù‡ عزیز کلماکره‌ای نام دارد) از غار، ÙˆÛŒ یک سکه‌ÛŒ قدیمی پیدا Ù…ÛŒ‌کند Ùˆ پس از نشان دادن این سکه به یک فروشنده‌ÛŒ عتیقه به ارزش غار Ù¾ÛŒ Ù…ÛŒ‌برد. ÙˆÛŒ دفعات بعد مجهزتر وارد غار شده Ùˆ اشیای بیشتری پیدا Ù…ÛŒ‌کند Ú©Ù‡ Ú©Ù…‌Ú©Ù… آن‌ها را به فروش Ù…ÛŒ‌رساند. چند سال بعد سازمان میراث فرهنگی از وجود این غار مطلع Ù…ÛŒ‌شود Ùˆ گروهی را برای حفاظت از غار کلماکره Ùˆ گنجینه‌ÛŒ باقی‌مانده‌ÛŒ آن به محل Ù…ÛŒ‌فرستد، اما دیگر چیز چندانی برای محافظت باقی نمانده بود، چرا Ú©Ù‡ افراد محلی، قاچاقچیان، حفاران، دلال‌ها، مال‌خرها، دزدها، جاعلان آثار هنری Ùˆ حفاران ساده‌لوح اشیا موجود در این غار را Ú©Ù‡ شامل سکه Ùˆ تعدادی مجسمه‌ÛŒ نقره‌ای از اشکال حیوانات Ùˆ جام‌های نقره‌ای مربوط به دوران هخامنشیان Ùˆ حکومت مادهاست، به یغما برده‌اند. متأسفانه سازمان میراث فرهنگی نیز در این مورد اهمال Ù…ÛŒ‌کند Ùˆ تنها با بستن دهانه‌ÛŒ غار آنجا را ترک Ù…ÛŒ‌کنند Ùˆ به سایر قاچاقچیان فرصت Ù…ÛŒ‌دهند، گنجینه‌ÛŒ باقی‌مانده را هم غارت کنند. اکنون در غار تنها تعدادی ستون درهم‌ریخته باقی مانده Ùˆ تمام دیواره‌های آن تخریب شده است.