آرامگاه نادرشاه بنایی است در مجموعه باغ موزه نادری در شهر مشهد Ú©Ù‡ به یادبود نادرشاه Ø§ÙØ´Ø§Ø± در سال Û±Û³Û´Û² خورشیدی توسط هوشنگ سیØÙˆÙ† طراØÛŒ Ùˆ ساخته شدهاست. ساختمان آرامگاه نادر شاه از قسمت مرکزی Ú©Ù‡ Ù…ØÙ„ تدÙین نادرشاه میباشد Ùˆ دو تالار موزه تشکیل شدهاست Ú©Ù‡ یکی از آنها موزه اسلØÙ‡ دورههای مختل٠تاریخ ایران Ùˆ دیگری موزه اسلØÙ‡ Ùˆ آثار مربوط به دوران نادرشاه را نمایش میدهد.
تاریخچه
نادر شاه در هنگام ØÛŒØ§Øª خود دستور ساخت آرامگاهی Ú©ÙˆÚ†Ú© در بالا خیابان مشهد داد. این آرامگاه Ú©ÙˆÚ†Ú© در سال Û±Û±Û´Ûµ هجری قمری در مجاور چهارباغ شاهی Ùˆ روبروی ØØ±Ù… امام رضا از خشت Ùˆ Ú¯Ù„ ساخته شد. قوامالسلطنه در اواخر عهد قاجار (Û±Û²Û¹Û¶ خورشیدی) در Ù…ØÙ„ یکی از مقابر ویران شده نادری، آرامگاه تازهای برای ÙˆÛŒ ساخت Ùˆ استخوانهای او را از تهران به مقبره مزبور ØÙ…Ù„ کردند. ساختمان جدید Ú©Ù‡ در Ù…ØÙ„ ÙØ¹Ù„ÛŒ آرامگاه ÙˆÛŒ قرار داشت مدتی بر پا بود تا این Ú©Ù‡ انجمن آثار ملی ایران در سال Û±Û³Û³Ûµ خورشیدی درصدد بر آمد آرامگاهی مناسب٠شأن نادرشاه برای ÙˆÛŒ در همان Ù…ØÙ„ مقبره ساخته قوامالسلطنه ساخته شود. این کار از سال Û±Û³Û³Û¶ شروع Ùˆ در سال Û±Û³Û´Û² به پایان رسید. ساختمان جدید آرامگاه نادر شاه Ø§ÙØ´Ø§Ø± در تاریخ Û±Û² ÙØ±ÙˆØ¯ÛŒÙ† ماه سال Û±Û³Û´Û² با ØØ¶ÙˆØ± Ù…ØÙ…د رضا پهلوی به همت انجمن آثار ملی ایران در باغ نادری بازگشایی شد.این موزه هماکنون ØªØØª مدیریت سازمان میراث ÙØ±Ù‡Ù†Ú¯ÛŒ اداره میشود. در اواخر سال Û±Û³Û¸Û¶ باغ موزه نادری Ú©Ù‡ بر اساس Ø·Ø±Ø Ù†ÙˆÛŒÙ† بهسازی مورد بازنگری Ùˆ تعمیرات در ÙØ¶Ø§Ù‡Ø§ÛŒ داخلی قرار Ú¯Ø±ÙØªÙ‡ بود پس از Û¶ ماه تعطیلی دوباره بازگشایی شد. Ùیلمی در باره آرامگاه در ساله Û±Û³Û¸Û¹ به کارگردانی علی ØØ³Ù† زاده ساخته شدهاست .
مجموعه باغ موزه نادری
آرامگاه کنونی نادرشاه واقع در ضلع شمال غربی چهارراه شهدا (نادری سابق) Ú©Ù‡ پس از آرامگاه امام رضا، مهمترین مکان گردشگری Ùˆ تاریخی داخل شهر مشهد تلقی میشود. این بنا در باغی به Ù…Ø³Ø§ØØª Û±Û´Û´Û°Û° متر مربع ساخته شدهاست. آرامگاه شامل سکویی دوازده پلهای، Ù…ØÙ„ گور، پوششی خیمه مانند بر روی قبر، سکویی Ù…Ø±ØªÙØ¹ در مجاور قبر با مجسمه نادرشاه سوار بر اسب Ùˆ سه تن دیگر در Ù¾ÛŒ او، یک غرÙÙ‡ ÙØ±ÙˆØ´ کتاب Ùˆ دو تالار برای موزهاست.مجسمه نادر شاه سوار بر اسب به همراه تنی چند از سربازانش بر ÙØ±Ø§Ø² یک ØØ¬Ù… سنگی Ù…Ø±ØªÙØ¹ توسط مجسمه ساز Ùقید Ø§Ø¨ÙˆØ§Ù„ØØ³Ù† صدیقی ساخته شدهاست. Ù…ØµØ§Ù„Ø Ù…Ù‚Ø¨Ø±Ù‡ غالباً از سنگهای خشن Ùˆ سخت گرانیت کوهسنگی مشهد است. بعضی از قطعات سنگ بسیار بزرگ انتخاب شده تا تداعیکننده مقبره دوم ساخته خود نادرشاه باشد. پوشش آرامگاه کاملاً به مانند چادر عشایری است، Ú©Ù‡ نادر در آن زاده Ùˆ هم کشته شدهاست. پوشش دیوارهای داخلی آرامگاه نیز از سنگهای مرمر Ø§ÙØ®Ø±Ø§ÛŒÛŒ رنگ مراغه انتخاب شده تا قتل نادرشاه در داخل چادر را بهتر تداعی کند.موزه نادری در قسمت اصلی بنای یادبود آرامگاه Ø§ÙØ´Ø§Ø± در Û² تالار به معرÙÛŒ آثار تاریخی این دوره قرار دارد:
تالار شماره Û±: Ú©Ù‡ بهنمایش اشیاء مختلÙÛŒ بهمنظور معرÙÛŒ آثار تاریخی دوره Ø§ÙØ´Ø§Ø± پرداخته است. شامل انواع سلاØÙ‡Ø§ØŒ البسه Ùˆ پوشاک رزمی نظامیان دوره Ø§ÙØ´Ø§Ø±ØŒ تابلوهای نقاشی از نادر Ùˆ صØÙ†Ù‡Ù‡Ø§ÛŒ جنگ مانند تابلویی از جنگ کرنال، وسایل سوارکاری مانند زین Ùˆ برگ اسب از دوره Ø§ÙØ´Ø§Ø± تا قاجار، چند نسخه خطی Ù†Ùیس از جمله تاریخ جهانگشای نادری Ùˆ دو شمشیر متعلق به نادراختصاص دارد Ú©Ù‡ روی یکی کلمه «Ø§Ù„سلطان نادر» ØÚ© شده Ùˆ روی دیگری Ú©Ù‡ در دشت مغان به سال Û±Û±Û´Û¸ هجری در روز تاجگذاری نادر از طر٠ملت ایران به ÙˆÛŒ هدیه شده این بیت شعر طلاکوب شدهاست:
هست سلطان بر سلاطین جهان شاه شاهان نادر ØµØ§ØØ¨ قران
تالار شماره Û²: در ØØ§Ù„ ØØ§Ø¶Ø± به نمایش برخی تصاویر Ùˆ نیز پارهای اطلاعات تاریخی در ارتباط با زندگی نادرشاه Ø§ÙØ´Ø§Ø± Ùˆ همچنین کلنل Ù…ØÙ…دتقی خان پسیان اختصاص ÛŒØ§ÙØªÙ‡Ø§Ø³Øª.
همچنین در گوشه شمالی آرامگاه نادر، آرامگاه Ù…ØÙ…د تقی خان پسیان سردار خراسان قرار دارد.