روستای آبیانه در مشهد

در حوالی اصفهان یک روستا وجود دارد بسیار متفاوت Ùˆ مردمان خونگرم Ú©Ù‡ لباس محلی برتن دارند یک منطقه ای با اب Ùˆ هوای عالی بوی نان تازه میپیچد Ùˆ احساس شادابی پیدامیکنید توصیه Ù…ÛŒ شود برای یک بار هم شده به منطقه بی نظیر بروید Ùˆ علاوه بر تفریح تجربه های خوبی بدست آورید.در Û´Û° کیلومتری شمال غربی شهرستان نطنز، در دامنه کوه کرکس، روستایی به نام ابیانه واقع شده است. این روستا را به سبب اعتبار آثار Ùˆ بناهای تاریخی پرتنوعش، باید از زمره استثنایی ‏ترین روستاهای ایران به شمار آورد.ابیانه نقطه ‏ای خوش منظره Ùˆ خوش آب Ùˆ هوا Ù…ÛŒ باشد Ú©Ù‡ دارای موقعیت طبیعی مساعد Ùˆ نیز قدمت تاریخی چهار هزار ساله Ù…ÛŒ باشد. در دوره صفویه، هنگامی Ú©Ù‡ شاهان صفوی برای ییلاق به نطنز Ù…ÛŒ ‏رفتند، بسیاری از نزدیکان آنها Ùˆ درباریان ترجیح Ù…ÛŒ ‏دادند در این روستا اقامت نمایند. در زبان محلی به ابیانه، ویونامی‌گویند. ÙˆÛŒ به معنای بید Ùˆ ویانه  به معنای بیدستان است Ùˆ دلیل انتخاب این نام، به گذشته ابیانه برمی گردد Ú©Ù‡ سابق بر این، بیدستان بوده است. در طول زمان، ویونا به اویانه Ùˆ سپس به ابیانه تغییر یافته است.بافت ساختاری خانه های روستا، حلزونی Ø´Ú©Ù„ بوده Ú©Ù‡ مربوط به سه دوره سلجوقیه، صفویه Ùˆ قاجاریه Ù…ÛŒ باشد. بیشتر خانه ها به Ø´Ú©Ù„ مکعب با درب Ùˆ پنجره مشبک چوبی ساخته شده Ú©Ù‡ به صورت پلکانی بر روی هم قرار گرفته است. ساختمان های کهن روستا، با پوششی از خاک سرخ رنگ، در شیب یکنواخت دامنه خاکستری کوه، چون شعله های رقصنده آتش بر دل خاکستر دیده Ù…ÛŒ شود. این خاک سرخ، خاصیتی در بر دارد Ú©Ù‡ هر Ú†Ù‡ باران بخورد محکم تر Ù…ÛŒ شود.مهم ترین بنا Ùˆ اثر تاریخی این روستا، مسجد جامع بوده Ùˆ قدیمی ترین اثر تاریخی این مسجد نیز منبر چوبی منبت‏کاری آن است Ú©Ù‡ در سال Û´Û¶Û¶ هجری قمری احداث شد. مسجد قدیمی دیگر ابیانه، مسجد برزله است Ú©Ù‡ دارای فضای دلبازی بوده Ú©Ù‡ روی پایه درب بخش شرقی این مسجد، سال Û·Û°Û± هجری قمری Ø­Ú© شده Ú©Ù‡ نشان دهنده آن است Ú©Ù‡ این بنا مربوط به دوره ایلخانان Ù…ÛŒ باشد.آتشکده ای نیز به نام آتشکده هارپارک در این روستا واقع است. این آتشکده را نمونه ای از معابد زرتشتی دانسته اند Ú©Ù‡ در جوامع کوهستانی ساخته Ù…ÛŒ شد.خانه های روستا تماما بر روی دامنه پر شیبی در شمال رودخانه برزرود بنا شده است. به صورتی Ú©Ù‡ پشت بام مسطح خانه های پایین دست، حیاط خانه های بالا دست را به وجود آورد است Ùˆ هیچ دیواری هم آن ها را محصور نمی سازد. در نتیجه، ابیانه در وهله اول، روستایی چند طبقه به نظر Ù…ÛŒ آید Ú©Ù‡ در بعضی موارد تا چهار طبقه آن را Ù…ÛŒ توان مشاهده کرد. از خانه های قدیمی ابیانه نیز Ù…ÛŒ توان به خانه غلام نادر شاه Ùˆ خانه نایب حسین کاشانی اشاره نمود. بهترین فصل برای مسافرت به ابیانه، بهار Ùˆ تابستان است. البته پاییز Ùˆ زمستان نیز زیبایی Ùˆ مخاطبان خاص خود را دارد Ùˆ Ù…ÛŒ‌توان در این ایام از تورهای فصلی هتل ابیانه استفاده نمود. ایام نوروز، تاسوعا Ùˆ عاشورا، بازدیدکنندگان زیادی برای دیدن این روستای تاریخی به ابیانه Ù…ÛŒ‌آیند. شغل اصلی مردم ابیانه، کشاورزی، باغداری Ùˆ دامداری است Ú©Ù‡ با روش های سنتی اداره Ù…ÛŒ شود. بیشتر زنان در امور اقتصادی با مردان همکاری دارند. البته در گذشته، گیوه بافی از جمله مشاغل پردرآمد بانوان ابیانه به شمار Ù…ÛŒ رفت، هر چند Ú©Ù‡ امروزه انجام این فعالیت بسیار اندک شده است .این روستا، هم از طریق جاده کاشان-نطنز Ùˆ هم از اتوبان کاشان-اصفهان قابلیت دسترسی دارد. از دو راهی مسیر کاشان به نطنز تا ابیانه حدود Û²Û² کیلومتر فاصله است Ú©Ù‡ مسیری زیبا Ùˆ سر سبز Ù…ÛŒ باشد. این مسیر، کاملا کوهستانی Ùˆ دره مانند بوده Ùˆ اطراف آن را باغ های پر درخت پوشانده است. روستای تاریخی ابیانه استان اصفهان، در تاریخ Û³Û° مرداد Û±Û³ÛµÛ´ با شماره ثبت ۱۰۸۹، به‌ عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌ است.

قلعه‌ها 

قلعه کهن ابیانه Ø§Ø¨ÛŒØ§Ù†Ù‡ سه قلعه دارد Ú©Ù‡ عبارتند از:

پال همونه یا تخت‌هامان Ú©Ù‡ در جنوب غربی ابیانه قرار دارد Ùˆ متعلق به محله بالا Ùˆ یوسمون است. این قلعه حدود Û²Û°Û° سال پیش‌ساخته شده Ùˆ سند ساخت آن نیز موجود است. در این سند سهم افراد در ساخت قلعه مشخص شده‌است.هرده Ú©Ù‡ در شمال شرقی روستا قرار دارد Ùˆ به محله هرده تعلق دارد.پاله Ú©Ù‡ در شمال غربی روستا قرار دارد Ùˆ به محله پل تعلق دارد.این قلعه‌ها مربوط به دوره‌های یاغیگری بوده Ú©Ù‡ مردم برای حفظ امنیت خود در مقابل یاغی‌های محلی ساخته‌اند Ùˆ در آن به نوبت کشیک Ù…ÛŒ‌داده‌اند.

زیارت‌گاه‌ها

زیارتگاه هینزا: این زیارتگاه در جنوب شرقی ابیانه در دره باریکی قرار دارد. در دل صخره‌های این دره، تو رفتگی وجود دارد Ú©Ù‡ ساختمان امامزاده در جلوی آن ساخته شده‌است، Ùˆ تو رفتگی نیز همانند غاری، جزیی از ساختمان زیارتگاه شده‌است. ظاهراً این زیارتگاه مربوط به بی بی زبیده خاتون، بنت موسی بن جعفر است. اهالی عنوان Ù…ÛŒ‌کنند Ú©Ù‡ بی بی زبیده خاتون تحت تعقیب بوده Ùˆ مردم ابیانه ÙˆÛŒ رادر این اتاقک پناه داده، سپس به روستای هنجن برده‌اند. در هنجن نیز زیارتگاه بزرگی متعلق به ایشان ساخته شده‌است. زیارتگاه هینزا در واقع گذرگاه بی‌بی زبیده خاتون است. برخی نیز عنوان کردند Ú©Ù‡ این زیارتگاه مربوط به زمان آناهیتا است.[Ûµ] طبق باور مردم این مکان معجزه نما است Ùˆ در آن مراسم خاصی برگزار Ù…ÛŒ‌شود. 

زیارتگاه شاهزاده یحیی و شاهزاده عیسی

این زیارتگاه Ú©Ù‡ در شرق ابیانه در محله هرده قرار دارد، بقعه شاهزاده یحیی Ùˆ شاهزاده عیسی، فرزندان امام موسی بن جعفر است Ùˆ برخلاف ساختمان‌های روستا دارای حیاط مرکزی است Ùˆ آب‌نمای بزرگی Ú©Ù‡ از شاخه اصلی نهر روستا سیراب Ù…ÛŒ‌شود در وسط آن قرار دارد. این زیارتگاه گنبد هشت ضلعی باکاشی کاری فیروزه‌ای دارد. رواق حرم منقش به کتیبه‌هایی است Ú©Ù‡ اخیراً مرمت شده‌است. ایوان جنوبی آن به تپه جنوبی ابیانه مشرف است. در ضریح زیارتگاه نوشته‌ای وجود ندارد؛ ولی در سقف بنا تاریخ‌های مرمت بنا Ùˆ اشعار Ùˆ آیاتی نوشته شده‌است. عنوان Ù…ÛŒ‌شود Ú©Ù‡ در پشت تخته‌های سقف قیمت انواع غلات، چون جو Ùˆ گندم در زمان گذشته را نوشته‌اند. منبری چوبی Ùˆ قدیمی نیز در ایوان جنوبی زیارتگاه قرار دارد. این زیارتگاه در سال Û±Û³Û¸Û¶ توسط اهالی ابیانه بازسازی شده‌است.

مساجد

ابیانه دارای یازده مسجد استکه یکی از این مساجد قدیمی به نام مسجد جامع ابیانه (ملقب به میان‌ده) به شرح زیر Ù…ÛŒ‌باشد:   Ù…سجد جامع - این مسجد در محله «Ù…یون ده» (میان ده) قرار دارد Ùˆ دارای دو شبستان است Ú©Ù‡ شبستان قدیمی آن به وسیله دری کوتاه به Ú©ÙˆÚ†Ù‡ اصلی راه دارد. کف آن شبستان چوبی است. در دیوار جنوبی این شبستان، محراب چوبی قدیمی قرار دارد Ú©Ù‡ جزو آثار تاریخی با ارزش روستای ابیانه‌است Ú©Ù‡ تاریخ ساخت آن به سال Û´Û·Û· Ù‡‍.Ù‚ بر Ù…ÛŒ‌گردد. روی این محراب نقش Ú¯Ù„ وبوته کنده کاری شده Ùˆ با خطوط برجسته کوفی سوره «ÛŒØ³» در آن Ø­Ú© شده‌است. برخی نیز عقیده دارند به خط میخی نیز نوشته دارد. این مسجد منبری چوبی دارد Ú©Ù‡ مربوط به دوره سلجوقیان است Ùˆ تاریخ ساخت آن Û´Û¶Û¶ Ù‡‍.Ù‚ است، روی این منبر نقوش Ú¯Ù„ وبوته، Ú¯Ù„ هشت پر Ùˆ کتیبه‌هایی به خط کوفی وجود دارد. در ورودی مسجد نیز با نقش Ú¯Ù„ Ùˆ بوته Ùˆ خطوط برجسته، کنده‌کاری شده‌است. این در، یک بار نیز مورد سرقت قرار گرفته‌است. شبستان جدید این مسجد سالن بزرگی است Ú©Ù‡ در محوطه میانی آن نورگیری در سقف قرار گرفته‌است. در این سالن ستون‌هایی با سرستون کنده کاری شده قرار دارد. سقف این سالن به صورت تخته پوش از چوب گردو است Ú©Ù‡ با نقوش منظم هندسی قاب‌بندی شده‌است. این سقف از نوع کرکس پوش است (به Ø´Ú©Ù„ بال گسترده کرکس است) Ùˆ بر روی آن کتیبه‌هایی از آیات قرآن وجود دارد.