روستای سب در سیستان و بلوچستان

قلعه سب زیباترین Ùˆ سالمترین قلعه یی است Ú©Ù‡ از دوران اسلامی سیستان Ùˆ بلوچستان، مانده‌است. آیینه تمام نمای این قلعه Ú©Ù‡ حاکمان صفویه Ùˆ بعد از آنها است، از جمله Û²Û· بنای تاریخی استان است Ú©Ù‡ هنوز پابرجاست. قلعه سب در اوایل قرن دوازدهم هجری مرکز حکمرانی حاکم محلی به نام «Ù…Ù„Ú© دینارخان» بزرگ Ùˆ فرزندان او بود Ú©Ù‡ در مناطق اطراف «Ø³ÛŒØ¨ Ùˆ سوران»Ø­Ú©Ù…رانی Ù…ÛŒ‌کردند. آخرین حکمران «Ù‚لعه سب» غلام رسول خان بود Ú©Ù‡ دو اتاق طبقه دوم قلعه را به ساختمان اضافه کرد. نام قلعه «Ø³Ø¨» از نام روستای «Ø³ÛŒØ¨» (به معنای جایگاهی Ú©Ù‡ در آن آب روان است) گرفته شده‌است. این واژه به طایفه‌های کهن در سراوان هم اطلاق Ù…ÛŒ‌شود. قلعه سب روی صفحه یی سنگی Ùˆ صخره طبیعی Ú©Ù… ارتفاع با خشت Ùˆ Ú¯Ù„ در قرن دوازدهم هجری قمری ساخته شد Ùˆ در پایان قرن سیزدهم آخرین تغییرات اساسی در آن صورت گرفت. ساختمان قلعه مجموعه یی از حصار Ùˆ بنای اصلی است Ú©Ù‡ با Û²Û³ متر ارتفاع در روستای «Ø³ÛŒØ¨» ۲۵کیلومتری جنوب غرب سراوان قرار دارد. بنای اصلی قلعه در قاعده، به صورت مستطیل Û³Û¶ متر* ۲۵متر، در دو طبقه ساخته شده‌است. به گونه یی Ú©Ù‡ هرچه بر ارتفاع آن افزوده Ù…ÛŒ‌شود از حجم آن Ú©Ù… Ù…ÛŒ‌شود Ùˆ در ظاهر به Ø´Ú©Ù„ «Ù…صطبه هرم» درمی آید Ú©Ù‡ موجب ایستایی بیشتر بنا Ùˆ جلوگیری از رانش دیوارهای قطور Ùˆ مرتفع آن Ù…ÛŒ‌شود. معماران چیره دست محلی با بهره گیری از تجربه خود، برای احداث قلعه سب تخم گیاهی به نام «ØªÙˆØªØ±ÛŒ» را با Ú¯Ù„ مخلوط Ù…ÛŒ‌کردند Ùˆ ملاطی چسبناک Ù…ÛŒ‌ساختند Ú©Ù‡ وقتی خشک شد، شدیدترین رگبارها Ùˆ بارانهای فصلی بلوچستان نیز توانایی شستن آن را ندارد Ùˆ به همین دلیل قلعه پایدار ماندهاست. حصار قلعه سیب با سه متر ارتفاع Û´Û¸ متر*۷۴متر به Ø´Ú©Ù„ مستطیل، دورتادور قلعه را فراگرفته‌است، Ùˆ به وسیله غلام گردهای (محلی ویژه نگهبانان Ùˆ تیراندازی) در داخل دیوار Ùˆ چهار برج چهارگوش در چهار رأس حصار از قلعه محافظت Ù…ÛŒ‌کنند. سازندگان قلعه همچنین با بهره گیری از تنه خرما Ùˆ شاخ Ùˆ برگ آن وگاهی حصیرهایی از داز DAZ (نخل کوتاه وحشی)ØŒ سقفها را Ù…ÛŒ‌پوشاندند Ùˆ روی آنهارا از کاهگل پوشش Ù…ÛŒ‌دادند. محل ورود به قلعه تنها از طریق پلکان جنوب شرق امکان پذیر است Ùˆ واردشونده‌ها پس از عبور از درب اصلی قلعه به وسیله معبری به درگاهی، در سمت میانی دیواره غربی Ùˆ از آنجا به وسیله یک راهرو تونل به طول Û±Û¶/۵متر با شیب نسبتاً تند به حیاط مرکزی Ù…ÛŒ‌رسیدند. همچنین برای دسترسی ساکنان قلعه به آب شیرین چاهی در دل صخره Ùˆ حیاط مرکزی حفر شده‌است. سیب بنای تاریخی قلعه سب مهرماه Û±Û³Û·Ûµ به پیشنهاد این اداره به شماره Û±Û·Û±Ûµ در لیست آثار ملی کشور به ثبت رسید. قلعه سب در مجموع Û±Û° اتاق Ú©ÙˆÚ†Ú© Ùˆ بزرگ دارد Ú©Ù‡ در اطراف حیاط مرکزی جای گرفته‌اند Ùˆ برای دسترسی به فضاهای حاکم نشین Ùˆ تابستانی، راه پله یی، مخفی، Ú©Ù… عرض، با شیب زیاد وجود دارد. قلعه سب بعد از زمان صفویه بویژه در عصر افشاریه محل سکونت حاکمین بوده‌است.